ကင္ဆာေရာဂါ၏ ေရွ႕ေျပးလကၡဏာမ်ား

၁။ ႐ုတ္တရက္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ က်ဆင္းျခင္း မိန္းကေလးအမ်ားစုက ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ေလ်ာ့နည္းသြားတာကို သေဘာက်တတ္ၾကပါတယ္။ ေလ့က်င့္ခန္း မလုပ္ပါဘဲ၊ အစားအေသာက္ ေလ်ာ့စားတာမ်ဳိး မရွိပါဘဲ တစ္လအတြင္း ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ၁၀ ေပါင္ေလာက္ ႐ုတ္တရက္ က်သြားတဲ့အခါ စစ္ေဆးၾကည့္ဖုိ႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ႐ုတ္တရက္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ က်ဆင္းတာက ကင္ဆာေရာဂါနဲ႔ ဆက္စပ္မႈရွိသလို တျခားအေၾကာင္းျဖစ္တဲ့ သိုင္း႐ြိဳက္ဂလင္းရဲ႕ လုပ္ေဆာင္မႈေတြ မ်ားေနတာေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ဆရာဝန္နဲ႔ျပသပါ။ ဆရာဝန္က သိုင္း႐ြိဳက္ဂလင္းနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ စစ္ေဆးမႈေတြ၊ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ တျခားအဂၤါ အစိတ္အပိုင္းေတြကို CT ႐ိုက္ၿပီး စစ္ေဆးတာေတြ ျပဳလုပ္ေပးပါလိမ့္မယ္။

၂။ ေလပြျခင္း ေလပြတာက အမ်ားစုမွာ ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထ ရွိတတ္ၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သားဥအိမ္ကင္ဆာမွာလည္း ေလပြတာ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ သားဥအိမ္ကင္ဆာမွာ တျခားလကၡဏာေတြ အေနနဲ႔ ဝမ္းဗုိက္နာက်င္တာ၊ တင္ပါးဆံု႐ိုးေတြ နာက်င္တာ၊ အစာနည္းနည္းပဲ စားၿပီး ျပည့္အင့္ေနတာ၊ ဆီးသြားခ်င္တာနဲ႔ ထြက္က်တာေၾကာင့္ အိမ္သာကို အေျပးသြားရတာေတြပါ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေလပြတာကို ေန႔စဥ္ခံစားေနရၿပီး ရက္သတၱပတ္ အနည္းငယ္အထိ ခံစားေနရတယ္ဆုိရင္ ဆရာဝန္နဲ႔ ျပသတုိင္ပင္ပါ။

၃။ ရင္သားတြင္ ေျပာင္းလဲမႈျဖစ္ျခင္း အမ်ဳိးသမီးအမ်ားစုက ရင္သားကို ကိုယ္တုိင္စမ္းသပ္မႈေတြ ျပဳလုပ္တတ္ၾကပါတယ္။ ရင္သားမွာ တစ္ခုခု ထူးျခားတိုင္း ကင္ဆာရဲ႕ လကၡဏာလုိ႔ေတာ့ ေျပာလုိ႔မရပါဘူး။ ရင္သားတစ္ဝိုက္မွာ ရွိတဲ့ အေရျပားနီရဲတာ၊ ထူလာတာေတြက ကင္ဆာရဲ႕ လကၡဏာ တစ္ရပ္ျဖစ္ဖို႔ အလြန္ခဲယဥ္းေပမယ့္ ေျပာင္းလဲမႈ တစ္စံုတစ္ရာ ရွိလာတဲ့အခါ ဆရာဝန္နဲ႔ျပသၿပီး စစ္ေဆးမႈ ခံယူတာက အေကာင္းဆံုးပါ။ အဖု၊ အက်ိတ္ စတဲ့ေျပာင္းလဲမႈ တစ္စံုတစ္ရာကို သင္သတိထားမိခဲ့ရင္လည္း ဆရာဝန္နဲ႔ ျပသ စစ္ေဆးရပါမယ္။ ရင္သားမွာ ေျပာင္းလဲမႈ တစ္စံုတစ္ရာေၾကာင့္ ဆရာဝန္က သင္ရဲ႕ေရာဂါ ရာဇဝင္ကို ေမးျမန္းတာ၊ ရင္သားကို စစ္ေဆးတာ၊ လုိအပ္တဲ့ စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈေတြ ျပဳလုပ္တာေတြကို ေဆာင္ရြက္ပါလိမ့္မယ္။

၄။ ရာသီလာရက္ မဟုတ္ဘဲ ေသြးဆင္းျခင္း ေသြးမဆံုးခင္ အမ်ဳိးသမီးေတြ အေနနဲ႔ ရာသီလာခ်ိန္ မတိုင္ခင္ ေသြးဆင္းတာက ေစာတတ္ၾကေပမယ့္ ေသြးဆံုးၿပီး အမ်ဳိးသမီးေတြမွာ ရာသီေသြး ျပန္ဆင္းတယ္ ဆုိရင္ေတာ့ သတိထားဖုိ႔ လိုပါတယ္။ သားအိမ္ကင္ဆာရဲ႕ အေစာဆံုး လကၡဏာရပ္ ျဖစ္ႏုိင္တာေၾကာင့္ သားဖြားမီးယပ္ အထူးကုနဲ႔ ျပသတုိင္ပင္ဖုိ႔ လိုပါတယ္။

၅။ အသားအေရ ေျပာင္းလဲျခင္း အမ်ားစုက အေရျပားကင္ဆာ ေရာဂါကို ႀကိဳတင္သိျမင္ႏုိင္ဖုိ႔ အေရျပားမွာရွိတဲ့ မွဲ႔ေတြရဲ႕ ေျပာင္းလဲမႈကို ၾကည့္႐ႈစစ္ေဆးရမယ္ ဆုိတာ သိၿပီးသား ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ မွဲ႔ေတြတင္မကဘဲ အသားအေရရဲ႕ အေရာင္ေျပာင္းလဲမႈ၊ အေရျပားက ေသြးထြက္တာ၊ အေရျပားကြာက်မႈ မ်ားတာေတြကိုလည္း ၾကည့္႐ႈစစ္ေဆးဖုိ႔ လုိပါတယ္။ ထူးျခားမႈတစ္ခုခု ရွိပါက အခ်ိန္ၾကာၾကာ ေစာင့္မေနဘဲ အေရျပား အထူးကုဆရာဝန္နဲ႔ ျပသစစ္ေဆးပါ။

၆။ မ်ဳိခ်ရခက္ခဲျခင္း အစားအေသာက္စားရာမွာ သင့္အေနနဲ႔ မ်ဳိခ်ရ ခက္ခဲေနပါသလား။ အစာအမာေတြ အစား အရည္ေျပာင္းစားေပမယ့္ မ်ဳိခ်ရ ခက္ခဲတာ မသက္သာဘဲ ျဖစ္ေနပါသလား။ အစာအိမ္ကင္ဆာရဲ႕ လကၡဏာရပ္ တစ္ခုျဖစ္တာေၾကာင့္ ဆရာဝန္နဲ႔ ျပသတုိင္ပင္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။

၇။ ဆီး၊ ဝမ္းတြင္ ေသြးပါျခင္း ဆီးသြားတဲ့အခါ ဆီးထဲမွာ ေသြးပါတာ၊ ဝမ္းသြားတဲ့အခါ ဝမ္းထဲမွာ ေသြးပါေတြက အူမႀကီးကင္ဆာရဲ႕ လကၡဏာတစ္ရပ္ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အမ်ဳိးသမီးေတြ အေနနဲ႔ကေတာ့ မိန္းမကိုယ္က ဆင္းတဲ့ ရာသီေသြးနဲ႔ ခြဲျခားသိဖုိ႔ လိုပါတယ္။ ဆရာဝန္ဆီ ျပသၿပီး စစ္ေဆးမႈ ခံယူသင့္ပါတယ္။ ဆီးအိတ္ကင္ဆာ၊ ေက်ာက္ကပ္ကင္ဆာေတြ ဟုတ္၊ မဟုတ္ပါ စစ္ေဆးပါလိမ့္မယ္။

၈။ ဝမ္းဗိုက္နာက်င္ျခင္းအေပၚ စိတ္မသက္မသာ ျဖစ္ေနျခင္း တခ်ဳိ႕အမ်ဳိးသမီးေတြက ဝမ္းဗိုက္ရဲ႕ နာက်င္မႈ ခံစားရတဲ့အေပၚမွာ စိတ္ဓာတ္ က်ဆင္းတာမ်ဳိး ရွိတတ္ပါတယ္။ စိတ္ဓာတ္က်ဆင္းမႈနဲ႔ ပန္ကရိယ ကင္ဆာက ဆက္စပ္မႈ ရွိေနေပမယ့္ ဘာေၾကာင့္ျဖစ္ရတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္ကိုေတာ့ ရွင္းျပရ ခက္ခဲတယ္လို႔ ကၽြမ္းက်င္သူေတြက ဆုိပါတယ္။

၉။ အစာမေၾကျခင္း အမ်ဳိးသမီးအမ်ားစုက ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ခါစမွာ အစာမေၾကတာ၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ အနည္းငယ္ တက္လာတာမ်ဳိး ေတြႀကံဳေတြ႕ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေၾကာင္း တစ္စံုတစ္ရာမရွိဘဲ အစာမေၾက ျဖစ္ေနတယ္ဆုိရင္ေတာ့ အစာေရမ်ဳိကင္ဆာ၊ အစာအိမ္ကင္ဆာနဲ႔ လည္ေခ်ာင္းကင္ဆာေတြရဲ႕ ေရွ႕ေျပးလကၡဏာ တစ္ရပ္ ျဖစ္ႏုိင္တာေၾကာင့္ ေပါ့ဆ မေနသင့္ပါဘူး။ ဆရာဝန္နဲ႔ ျပသတိုင္ပင္ပါ။

၁၀။ ပါးစပ္အတြင္း ေျပာင္းလဲျခင္း ေဆးလိပ္ေသာက္သူေတြရဲ႕ ခံတြင္းမွာ အျဖဴေရာင္ အဖတ္ေလးေတြ၊ လွ်ာေပၚမွာ အျဖဴေရာင္ အစက္အေျပာက္ေတြ ေတြ႕ရွိပါက သတိေပး လကၡဏာရပ္ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေတြက ခံတြင္းကင္ဆာရဲ႕ ေရွ႕ေျပးလကၡဏာရပ္ေတြ ျဖစ္ႏိုင္တာေၾကာင့္ပါ။

၁၁။ နာက်င္ျခင္း အသက္အရြယ္ ရလာသူေတြမွာ နာက်င္တယ္၊ ကိုက္ခဲတယ္ ေျပာတတ္ၾကပါတယ္။ အဲလုိ နာက်င္ကိုက္ခဲမႈေတြက ေနရာအတိအက် မျပႏုိင္ဘဲ ဝိုးတုိးဝါးတား ျဖစ္ေနမယ္ဆိုရင္ ကင္ဆာေရာဂါရဲ႕ အေစာဆံုး လကၡဏာရပ္ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ကင္ဆာျဖစ္တဲ့ ေနရာက နာက်င္တာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ နာက်င္မႈေတြကို ဆက္တုိက္ခံစားေနရတယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ဆရာဝန္နဲ႔ ျပသတုိင္ပင္ၿပီး စစ္ေဆးမႈကို ခံယူပါ။

၁၂။ ျပန္ရည္ေၾကာ အက်ိတ္မ်ား ေျပာင္းလဲျခင္း သင္ရဲ႕လည္ပင္းနဲ႔ ခ်ဳိင္းၾကားမွာရတဲ့ ျပန္ရည္ေၾကာ အက်ိတ္ေတြ ေရာင္ရမ္းတာ၊ အဖုအက်ိတ္ ျဖစ္တာေတြ ေတြ႕ရွိပါက ဆရာဝန္နဲ႔ျပသပါ။

 ၁၃။ ဖ်ားနာျခင္း တုပ္ေကြးျဖစ္တာ၊ ပိုးမႊားကူးစက္တာေတြေၾကာင့္ ဖ်ားနာမႈေတြ ခံစားရႏုိင္တယ္ ဆိုေပမယ့္ မၾကာခဏ ဖ်ားနာေနရင္ေတာ့ ဂ႐ုျပဳသင့္ပါတယ္။ ကင္ဆာေရာဂါက စျဖစ္တဲ့ ေနရာကေန တျခားတစ္ေနရာကို ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနတဲ့ တခ်ဳိ႕ ကင္ဆာေရာဂါ ေတြမွာလည္း ဖ်ားနာတာကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ အသားဝါၿပီး ဖ်ားနာတယ္ဆိုရင္ေတာ့ သင့္အသည္း အတြက္ပါ အေလးထား ဂ႐ုျပဳဖုိ႔ လိုအပ္ပါတယ္။

၁၄။ ႏံုးေခြျခင္း ႏံုးေခြတာက ကင္ဆာေရာဂါနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး လြတ္သြားႏုိင္တဲ့ အခ်က္တစ္ခ်က္ပါပဲ။ ႏံုးေခြတာက ေသြးကင္ဆာ၊ အစာအိမ္ကင္ဆာ၊ အူမႀကီးကင္ဆာ ေရာဂါေတြရဲ႕ အေစာဆံုး လကၡဏာတစ္ရပ္ ျဖစ္ေနႏုိင္တာေၾကာင့္ပါ။

၁၅။ ေခ်ာင္းဆိုးရက္ ၾကာရွည္ေနျခင္း တုပ္ေကြး အေအးမိတာ၊ ဓာတ္မတည့္တာေတြရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲ အျဖစ္ ေခ်ာင္းဆိုး က်န္ခဲ့ႏုိင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေခ်ာင္းဆိုးတာက သံုး- ေလးပတ္ၾကာ ေခ်ာင္းဆုိးေနရင္ေတာ့ ဆရာဝန္နဲ႔ ျပသစစ္ေဆးဖုိ႔ လိုပါတယ္။

ဇာျခည္ဝင္း (ေဆးဝါးတကၠသိုလ္)

Posted in: ကင္ဆာေရာဂါ